અનાયાના જીવનમાં ક્રિકેટ હંમેશાથી સતત રહ્યું છે. ભૂતપૂર્વ ભારતીય ઓલરાઉન્ડર સંજય બાંગરની દીકરી અનાયાએ તાજેતરમાં જ સોશિયલ મીડિયા પર હોર્મોનલ ટ્રાન્સફોર્મેશન દ્વારા પોતાનાં યુવકમાંથી યુવતી બન્યાની સફર શેર કર્યા બાદ લોકોનું ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. જન્મ સમયે પુરુષ તરીકે તે જન્મી અને આર્યન નામ તેને આપવામાં આવ્યું. અનાયાએ 2023 માં હોર્મોન રિપ્લેસમેન્ટ થેરેપી (એચઆરટી) શરૂ કરી હતી અને એક ટ્રાન્સજેન્ડર મહિલા તરીકેની તેની નવી ઓળખને અપનાવી છે.
હાલ યુનાઇટેડ કિંગડમમાં ક્રિકેટ રમી રહેલી અનાયાએ એક વિડિયો પોસ્ટ કર્યો હતો, જેમાં તેની જટિલ અને ભાવનાત્મક સફરની ઝલક જોવા મળી છે. બહોળા પ્રમાણમાં શેર કરવામાં આવેલી આ ક્લિપમાં વિરાટ કોહલી, એમએસ ધોની અને તેના પિતા જેવા અગ્રણી ક્રિકેટરો સાથે પોઝ આપતી અનાયાના બાળપણના ફોટાનો સમાવેશ થાય છે, જેમાં ક્રિકેટ પ્રત્યેના તેના જુસ્સાને આગળ ધપાવવાનું ચાલું નહીં રાખી શકે કારણ કે ટ્રાન્સજેન્ડર મહિલા તરીકે સમાજમાં કોઇ કાયદાઓને હજુ વિકાસ થયો નથી.
પોતાની લેટેસ્ટ ઇન્સ્ટાગ્રામ પોસ્ટમાં અનાયાએ જણાવ્યું છે કે કેવી રીતે તેણીએ 11 મહિનાના એચઆરટી પછી, તે ડિસ્ફોરિયાને ઘટાડી પણ હવે વધુ ખુશી મેળવવામાં સફળ રહી છે.
અનાયાની સફર ક્રિકેટ સાથે ગાઢ જોડાણ સાથે શરૂ થઈ હતી, આ રમત બાળપણથી જ તેના જીવનમાં ખૂબ જ ઊંડે સુધી જોડાયેલી હતી. તેના પિતાને ભારતીય ક્રિકેટ ટીમનું પ્રતિનિધિત્વ અને કોચ કરતા જોઈને તેણીને પ્રશંસા અને તેમના પગલે ચાલવાની ઇચ્છા હતી. તેના માટે ક્રિકેટ એક પેશન કરતાં પણ વિશેષ હતું. તે તેના માટે એક મહત્ત્વાકાંક્ષા અને ભવિષ્ય હતું જેની તેણે સાવચેતીપૂર્વક કલ્પના કરી હતી. જો કે, તેણીએ ટ્રાંસજેન્ડર મહિલા બનવાનું શરૂ કરતાં તેના માર્ગએ એક અનપેક્ષિત વળાંક લીધો છે.
ઓગસ્ટ 2023 ની એક ઇન્સ્ટાગ્રામ પોસ્ટમાં, અનાયાએ એચઆરટીથી તેના જીવન અને ક્રિકેટ કારકિર્દી પર પડેલી પરિવર્તનશીલ અસર વિશે વાત કરી હતી. તેમણે ક્રિકેટને તેમના “પ્રેમ, મહત્ત્વાકાંક્ષા અને ભવિષ્ય” તરીકે વર્ણવ્યું હતું, તેમ છતાં તેણીએ સ્વીકાર્યું હતું કે કેવી રીતે એચઆરટી (HRT)થી શારીરિક ફેરફારો જેવા કે સ્નાયુઓના જથ્થા અને તાકાતમાં ઘટાડો થવાને કારણે તેમની એથ્લેટિક ક્ષમતાઓ પર નોંધપાત્ર અસર પડી છે, જેના કારણે આ રમતને સમાન સ્તરે રમવું પડકારજનક બન્યું છે.
તેની પોસ્ટથી ક્રિકેટ જગતમાં ટ્રાન્સજેન્ડર મહિલા તરીકે તેને જે ભાવનાત્મક અને શારીરિક પડકારોનો સામનો કરવો પડે છે તેને પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યો હતો.
“વધુ દુ:ખની વાત એ છે કે ક્રિકેટમાં ટ્રાન્સ મહિલાઓ માટે કોઈ યોગ્ય નિયમો નથી. એવું લાગે છે કે સિસ્ટમ મને બહાર ધકેલી રહી છે, ડ્રાઇવ અથવા પ્રતિભાના અભાવને કારણે નહીં, પરંતુ એટલા માટે કે હું કોણ છું તેની વાસ્તવિકતાને અનુકૂળ થાય તેવા નિયમો નથી. મારા ટેસ્ટોસ્ટેરોનનું સ્તર ઘટીને 0.5 એનએમઓએલ થઈ ગયું છે, જે સરેરાશ સિઝેન્ડર મહિલામાં સૌથી નીચું છે. આ હોવા છતાં, મારી પાસે હજી પણ મારા દેશનું પ્રતિનિધિત્વ કરવા અથવા મારા અધિકૃત સ્વ તરીકે વ્યાવસાયિક સ્તરે રમવા માટે કોઈ સ્થાન નથી, “તેણીએ લખ્યું.
“બાબતોને વધુ ખરાબ કરવા માટે, સિસ્ટમ માટે જરૂરી છે કે મારે મહિલાઓની રમતોમાં ભાગ લેવા માટે પુરુષ તરુણાવસ્થા પહેલાં સંક્રમણ કરવું જોઈએ. પરંતુ એક વિરોધાભાસ છે: સમાજ અને કાયદો સગીર તરીકે સંક્રમણને ગેરકાયદેસર બનાવે છે. તો, મારે શું કરવું જોઈએ? આ સિસ્ટમે મને એક અશક્ય સ્થિતિમાં મૂકી દીધી છે, એવાં ધોરણો સાથે કે જે હું ઇચ્છતી હોત તો પણ હું તેને પૂર્ણ કરી શકી ન હોત. તે હ્રદયસ્પર્શી છે કે મેં મારા સાચા સ્વ સાથે સુસંગત થવા માટે ખૂબ જ સખત મહેનત કરી છે તે હવે મહિલા વર્ગમાં મારી ક્રિકેટની સફરમાં અવરોધ તરીકે જોવામાં આવે છે.”
“આપણને એવી નીતિઓની જરૂર છે જે આપણને આપણી ઓળખ અને આપણી પૅશન વચ્ચે પસંદગી કરવાની ફરજ ન પાડે. અનાયાએ ઉમેર્યું હતું કે, ટ્રાન્સ મહિલાઓ સ્પર્ધા, રમવા અને ખીલવાના અધિકારને પાત્ર છે.
ઇન્ટરનેશનલ ક્રિકેટ કાઉન્સિલ (આઇસીસી) દ્વારા તાજેતરમાં ટ્રાન્સજેન્ડર મહિલાઓ માટે કરવામાં આવેલા નિયમનકારી ફેરફારો બાદ અનાયાના આ ઘટસ્ફોટ નોંધપાત્ર સમયે થયા છે. ઈંગ્લેન્ડ એન્ડ વેલ્સ ક્રિકેટ બોર્ડ (ઈસીબી)એ આ નિયમોને એલિટ લેવલના ક્રિકેટમાં વિસ્તૃત કરીને મહિલા ક્રિકેટના ટાયર 1 અને 2માં ટ્રાન્સજેન્ડર મહિલાઓને આંતરરાષ્ટ્રીય અને એલિટ ડોમેસ્ટિક સ્પર્ધાઓમાંથી અસરકારક રીતે પ્રતિબંધિત કરી દીધી છે.
